Relatie onvruchtbaarheid en eerdere menopauze

Uit een nieuwe studie blijkt dat vrouwen met primaire onvruchtbaarheid een verhoogd risico hebben op een vroege menopauze. Gemiddeld kwamen zij ongeveer één jaar eerder in de menopauze dan vrouwen zonder een voorgeschiedenis van onvruchtbaarheid.

De gemiddelde vrouw brengt meer dan een derde van haar leven door in de menopauze. Sommige vrouwen krijgen echter al op jonge leeftijd met de menopauze te maken. Van een premature menopauze is sprake vóór het 40e levensjaar, en van een vroege menopauze vóór het 45e levensjaar. Een nieuwe studie suggereert dat onvruchtbaarheid een risicofactor kan zijn voor een vroege menopauze. De resultaten zijn gepubliceerd in het tijdschrift Menopause van The Menopause Society.

Onvruchtbaarheid is een veelvoorkomende aandoening en treft wereldwijd ongeveer één op de zes mensen. Naast gevolgen voor gezinsplanning kan onvruchtbaarheid ook invloed hebben op de gezondheid op de lange termijn. Eerdere onderzoeken hebben aangetoond dat mensen met onvruchtbaarheid vaker te maken krijgen met kanker en hart- en vaatziekten. De oorzaken van onvruchtbaarheid lopen uiteen en kunnen verband houden met genetische, hormonale, prenatale of leefstijlfactoren.

Eerdere studies onderzochten al de relatie tussen onvruchtbaarheid en een premature of vroege menopauze, maar de resultaten waren niet eenduidig. Daarbij werd meestal geen onderscheid gemaakt tussen verschillende vormen van onvruchtbaarheid.

In de nieuwe studie werden bijna 700 vrouwen gevolgd, waarvan ongeveer de helft een diagnose primaire onvruchtbaarheid had gekregen. Vrouwen met een voorgeschiedenis van primaire onvruchtbaarheid bereikten de natuurlijke menopauze gemiddeld één jaar eerder dan vrouwen zonder die voorgeschiedenis. Vooral vrouwen met onverklaarde onvruchtbaarheid of met endometriose bleken een verhoogd risico te hebben op een vroege menopauze. Er werd geen verband gevonden tussen onvruchtbaarheid en een premature menopauze.

Een vroege menopauze is van belang omdat deze wordt geassocieerd met een verhoogd risico op gezondheidsproblemen op de lange termijn, waaronder hart- en vaatziekten, osteoporose en neurocognitieve aandoeningen. Bekende risicofactoren voor een vroege menopauze zijn roken, een lage body mass index (BMI), kinderloosheid en een vroege eerste menstruatie. Daarentegen worden meerdere zwangerschappen en eerder gebruik van de anticonceptiepil geassocieerd met een latere menopauze.

De onderzoekers stellen dat vrouwen met primaire onvruchtbaarheid mogelijk baat hebben bij extra begeleiding en alert moeten zijn op veranderingen in hun menstruatiepatroon. Bij het uitblijven van menstruaties wordt medische evaluatie aanbevolen.

De resultaten zijn gepubliceerd in het artikel: “Infertility and age of menopause in a longitudinal cohort of women with primary infertility.”

Volgens Stephanie Faubion laat het onderzoek zien dat vrouwen met primaire onvruchtbaarheid, vooral vrouwen met onverklaarde onvruchtbaarheid of endometriose, een verhoogd risico hebben op een vroege menopauze. Vroege herkenning kan helpen om tijdig behandeling, waaronder hormoontherapie indien nodig, te overwegen.