Nieuw type beschermende hersencellen opent weg naar behandeling van Alzheimer

Een internationaal onderzoeksteam onder leiding van de Icahn School of Medicine at Mount Sinai en het Max Planck Institute for Biology of Ageing heeft een tot nu toe onbekende populatie van beschermende microgliacellen ontdekt die een nieuw therapeutisch aangrijpingspunt bieden voor de ziekte van Alzheimer. De resultaten verschenen op 5 november in Nature.

De onderzoekers identificeerden een subtype microglia met lage activiteit van het transcriptiefactor-eiwit PU.1 en aanwezigheid van de immuunreceptor CD28. Deze cellen beperken ontstekingsreacties in de hersenen en vertragen zowel de ophoping van amyloïdeplaques als de verspreiding van giftige tau-eiwitten – beide kenmerkend voor Alzheimer.

Experimenten met muismodellen, menselijke cellen en hersenweefsel toonden aan dat verlaging van PU.1 de expressie van beschermende immuunreceptoren bevordert en cognitieve functies behoudt. Verwijdering van CD28 had het tegenovergestelde effect en leidde tot meer ontsteking en snellere plaquevorming.

Volgens hoofdonderzoeker prof. Anne Schaefer (Mount Sinai / Max Planck) “kunnen microglia, naast hun schadelijke rol, ook de hersenen beschermen – hun gedrag is opmerkelijk flexibel.” Deze ontdekking verklaart ook waarom mensen met genetisch lagere PU.1-waarden een kleiner risico hebben op Alzheimer, aldus prof. Alison Goate, mede-auteur van het onderzoek.

Het werk legt de basis voor nieuwe microglia-gerichte immuuntherapieën die het verloop van Alzheimer kunnen vertragen of wijzigen. Het onderzoek werd gesteund door onder meer de National Institutes of Health, de European Research Council en de Cure Alzheimer’s Fund.