Blauw licht kan slaap verstoren, maar mogelijk helpen bij eczeem

Blauw licht staat vooral bekend om zijn verstorende invloed op de slaap, maar onderzoek wijst ook op mogelijke gunstige effecten op de huid, hersenen en stofwisseling. Volgens dr. Michael Rashik van Marogenomics hangt de biologische werking sterk af van de golflengte, lichtintensiteit en blootstellingsduur. Blauw licht maakt deel uit van het zichtbare lichtspectrum en heeft een golflengte van ongeveer 400 tot 500 nanometer. Het kan verschillende biologische processen beïnvloeden, waaronder de productie van melatonine, de activiteit van mitochondriën en de regulatie van genen. In een recente video bespreekt Rashik wetenschappelijke onderzoeken naar de gunstige en mogelijk schadelijke effecten van blauw licht.

Invloed op slaap en hersenactiviteit

Blauw licht activeert speciale lichtgevoelige zenuwcellen in het netvlies die het pigment melanopsine bevatten. Deze cellen spelen een belangrijke rol bij het reguleren van de biologische klok.

Overdag kan blootstelling aan blauw licht de alertheid, concentratie en cognitieve prestaties verbeteren. In de avond kan dezelfde blootstelling juist de melatonineproductie onderdrukken, waardoor mensen moeilijker inslapen en hun slaapritme verstoord raakt.

Mogelijke voordelen bij huidaandoeningen

Blauw licht dringt beperkt door in de huid en kan daar verschillende biologische reacties veroorzaken. Onderzoekers bestuderen deze effecten onder meer bij acne, eczeem, psoriasis en haaruitval.

Bij acne wordt bijvoorbeeld licht rond 415 tot 420 nanometer gebruikt. Deze golflengten stimuleren de vorming van reactieve zuurstofverbindingen in bacteriën die betrokken zijn bij acne, waardoor deze bacteriën worden beschadigd.

Ook bij andere huidaandoeningen zijn resultaten gerapporteerd:

  • Eczeem: kleine onderzoeken laten vermindering van jeuk en verbetering van de levenskwaliteit zien.
  • Psoriasis: behandeling met blauw licht kan huidafwijkingen en ontstekingsverschijnselen verminderen.
  • Haaruitval: licht rond 453 nanometer wordt onderzocht vanwege mogelijke effecten op de haargroei.
  • Acne: specifieke blauwlichtapparaten worden al medisch toegepast.

Vooral bij eczeem en haaruitval is aanvullend onderzoek nodig om de werkzaamheid en optimale behandeling vast te stellen.

Blauw licht beïnvloedt mitochondriën en genactiviteit

Volgens Rashik kan blauw licht in huidcellen de productie van reactieve zuurstofverbindingen, stikstofmonoxide en calciumionen beïnvloeden.

Deze stoffen spelen een rol bij celcommunicatie, energieproductie en de regulatie van genactiviteit. Daardoor kan lichtblootstelling invloed hebben op de stofwisseling, celdeling en differentiatie van cellen.

De effecten hangen onder meer af van de hoeveelheid lichtenergie die de huid ontvangt.

Niet alle golflengten hebben hetzelfde effect

Een belangrijk onderscheid is het verschil tussen blauw licht rond 420 en 453 nanometer.

Licht rond 420 nanometer kan volgens besproken onderzoeken sterker de productie van reactieve zuurstofverbindingen stimuleren. Bij hogere concentraties kunnen deze stoffen oxidatieve stress veroorzaken en cellulaire structuren beschadigen.

Licht rond 453 nanometer lijkt in bepaalde experimentele omstandigheden minder sterk deze reacties op te wekken.

Rashik bespreekt daarnaast een onderzoek waarbij proefpersonen werden blootgesteld aan maximaal 124 joule per vierkante centimeter blauw licht. In onderzochte huidmonsters werden bij die blootstelling geen aanwijzingen gevonden voor DNA-schade, verhoogde celdood of versnelde huidveroudering.

Lichtdosering bepaalt mede de werking

Bij lichttherapie spelen niet alleen de golflengte en intensiteit een rol, maar ook de duur van de behandeling.

De totale ontvangen lichtenergie wordt uitgedrukt in joule per vierkante centimeter. Verschillende onderzoeken gebruiken uiteenlopende doseringen, afhankelijk van de aandoening en de gebruikte apparatuur.

Rashik benadrukt dat de gevoeligheid van ogen en huid verschilt en dat de veiligheid van een behandeling daarom niet uitsluitend op basis van de lichtintensiteit kan worden beoordeeld.

Bron: Dr. Michael Rashik, Marogenomics – The Biology of Blue Light