Onderzoekers van de University of British Columbia (UBC) en de University of Toronto hebben een tot nu toe onbekend afvoersysteem aan de achterkant van het oog ontdekt dat mogelijk een belangrijke rol speelt bij het verwijderen van vocht, afvalstoffen en ontstekingsgerelateerd materiaal. De nieuw beschreven route, de posterior ocular lymphatic outflow (POLO)-route, zou kunnen bijdragen aan een beter begrip van oogziekten zoals glaucoom, leeftijdsgebonden maculadegeneratie en andere netvliesaandoeningen, waarbij ophoping van vocht, afvalstoffen en chronische ontsteking vaak een rol spelen.
Het netvlies behoort tot de meest stofwisselingsactieve weefsels van het lichaam en produceert voortdurend afvalstoffen die moeten worden afgevoerd om de normale werking van het oog te behouden. Tot nu toe was echter onduidelijk hoe deze afvalstoffen vanuit de achterkant van het oog werden verwijderd. De nieuwe studie wijst erop dat hiervoor een gespecialiseerd afvoersysteem bestaat dat in verbinding staat met het lymfestelsel.
Om dit systeem in kaart te brengen maakten de onderzoekers gebruik van geavanceerde beeldvormingstechnieken bij muizen, waaronder MRI, nabij-infraroodfluorescentie en microscopische analyses. Door fluorescerende tracermoleculen achter in het oog in te brengen konden zij de route van het vocht volgen. Daarbij ontdekten zij kleine lymfevaten in de vaatlaag onder het netvlies (de choroidea). Binnen enkele minuten werd zichtbaar dat het vocht via deze route naar omliggend weefsel en vervolgens naar nabijgelegen lymfeklieren werd afgevoerd.
Meer dan honderd jaar gingen wetenschappers ervan uit dat het oog geen eigen lymfestelsel had, terwijl vrijwel alle andere organen wel over dergelijke afvoerkanalen beschikken. Dezelfde onderzoeksgroep had in 2009 al een lymfegerelateerde afvoerroute aan de voorkant van het oog beschreven, maar de achterkant van het oog bleef grotendeels onbegrepen. De ontdekking van de POLO-route suggereert dat ook dit deel van het oog beschikt over een actief systeem voor het afvoeren van vocht, eiwitten en ontstekingsstoffen.
Volgens de onderzoekers biedt deze ontdekking een nieuw biologisch kader om oogziekten te bestuderen. In de toekomst kan dit mogelijk leiden tot behandelingen die de natuurlijke afvoer van afvalstoffen stimuleren, tot verbeterde medicijnafgifte aan de achterkant van het oog en tot een beter inzicht in de rol van oogdruk, ontsteking en vochtregulatie bij het ontstaan van gezichtsverlies.
De onderzoekers benadrukken dat het huidige onderzoek is uitgevoerd in muizen en dat vervolgonderzoek noodzakelijk is om vast te stellen hoe de POLO-route bij mensen functioneert en in hoeverre deze therapeutisch kan worden benut. De studie is gepubliceerd in het wetenschappelijke tijdschrift Translational Vision Science & Technology.
