Voeding en griep
Dit najaar kan volgens het
Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) de Mexicaanse griep vijf tot tien
keer meer slachtoffers eisen dan een gewone griepgolf.
In Europees verband is besloten dat men
voortaan spreekt over Nieuwe Influenza A (H1N1) en niet van de Mexicaanse griep. Het
aantal bevestigde infecties met deze Nieuwe Influenza A (H1N1) in Nederland staat nu op
135 mensen die dit virus in Nederland hebben opgelopen.
Een goed functionerend immuunsysteem is belangrijk ter bescherming van griepgolven. Wat
kunt u allemaal met voeding doen om uw weerstand te verhogen?
· optimale
voeding
· extra voedingsmiddelen gebruiken die uw weerstand
verhogen
· extra voedingsstoffen aanvullen
Om u een indruk te geven van de kracht van voeding en de inzetbaarheid daarvan bij griep
zullen we er enkele hieronder voor u bespreken.
Salvestrolen
Salvestrolen behoren tot de fytoalexinen, verbindingen die een plant maakt om zich te
beschermen tegen stressoren als bacteriën, schimmels, virussen en insecten. Salvestrolen
hebben bij de mens een weerstandsverhogende werking. Salvestrolen zijn bitter en komen in
relevante hoeveelheden alleen voor in biologisch geteelde groenten, fruit en kruiden.
Deze fytoalexinen, die het afweersysteem van de plant vertegenwoordigen, zijn vooral te
vinden in de schil van vruchten, in zaden, bladeren en de buitenzijde van wortels; delen
van de plant die met de stressor (bijv. insecten, weersinvloeden) in aanraking komen.
Afhankelijk of de plant in contact komt met de stressor bevat het een kleine (basale) of
grotere hoeveelheid fytoalexinen.
Het gehalte beschermende salvestrolen in verse groenten, fruit en kruiden en bewerkte
voedingsmiddelen varieert enorm. Bestrijdingsmiddelen zoals fungiciden
(anti-schimmelmiddelen) hebben het gehalte salvestrolen in gangbare groenten en fruit
drastisch doen dalen. Logisch, er is immers geen noodzaak meer voor de plant om
fytoalexinen aan te maken. Het bespoten voedsel bevat echter wel kankerverwekkende
stoffen, dat te wijten is aan de resten bestrijdingsmiddelen.
Bovendien hebben plantenselectie en
plantenveredeling in de laatste vijftig tot zestig jaar ertoe geleid, dat
plantenvariëteiten die van nature rijk zijn aan bittere salvestrolen (en minder
afhankelijk zijn van bestrijdingsmiddelen) veel minder worden geteeld. Mensen houden nu
eenmaal niet zo van bitter en eten bijvoorbeeld liever zoetige groenten dan witlof of
spruitjes met een enigszins bittere smaak. Mensen kiezen ook graag nieuwe variëteiten
groenten en fruit die eenvormig zijn in grootte, kleur en vorm en laten oudere
variëteiten en de minder mooie exemplaren, die rijker zijn aan salvestrolen, links
liggen.
Tot slot verwijderen
voedingsmiddelenproducenten salvestrolen omwille van de smaak, kleur en helderheid uit
(geraffineerde) voedingsmiddelen zoals vruchtensappen en olijfolie. De smaak wordt zoeter
zonder de noodzaak suiker toe te voegen. Dit laatste is natuurlijk prima, want
suikergebruik verlaagt de weerstand nog meer. Suiker is een ‘loze’ calorie die
voor zijn omzetting o.a. zink en vitamine B nodig heeft. Bij griep is met name voldoende
zink belangrijk.
Quercitine
Wilt u meer kans hebben op een goede
weerstand tegen virussen dan moet u meer biologische appels, bosbessen broccoli, spinazie,
sla en uien eten. Die bevatten allemaal quercetine, een krachtige antioxidant die de kans
op griep aanzienlijk verminderd. Onderzoek brengt het eten van veel quercetine ook
in verband met verminderde kans op verkoudheid, aldus Mark Davis, onderzoeker aan de
universiteit van South Carolina. Zijn strategie ter voorkoming van virussen: het eten van
veel quercetinerijk voedsel.
Rode uien zijn het best, zegt hij. Ze bevatten vier maal zoveel quercetine als de meeste
andere producten. Eet ze rauw, gestoofd of gebakken in olijfolie. Na bereiding van het
voedsel kan quercetine makkelijker worden opgenomen.
Onderzoekers aan de Harvard University hebben ontdekt dat in de bol van de ui 80 stoffen
zijn aangetroffen die het immuunsysteem versterken. Deze kunnen ook nog eens 65
verschillende besmettelijke bacteriën doden of minstens hun werking indammen. De ui als
plantaardig antibioticum mag dan ook in geen enkel menu ontbreken. Ook het gebruik in
soepen is de ui zeer aan te bevelen, aldus de onderzoekers.
Sjalotten: boordevol gezondheid
Sjalotten barsten ook van de gezonde
eigenschappen. Ze bevatten veel voedingsstoffen en , zijn rijk aan vitaminen A,
B, C en E en bevatten weinig calorieën (50-60 kcal per 100 g). Sjalotten verteren ook
gemakkelijk en geven na het eten geen reuk aan de adem. Bovendien wordt al eeuwenlang een
geneeskrachtige werking toegeschreven aan sjalotten. Een fijngesnipperd sjalotje gemengd
met een specifieke tijmhoning (natuurwinkel) bijvoorbeeld, is een probaat middel tegen
hoesten.
Te veel zout eten is slecht voor de gezondheid omdat het de bloeddruk verhoogt. Artsen
raden daarom aan om niet meer dan 5 tot 6 gram zout per dag te eten. De dagelijkse
zoutconsumptie bedraagt echter gemiddeld nu al 8 tot 10 gram per dag. Sjalotten zijn van
nature zoutarm. Ze geven veel smaak aan gerechten waardoor zout toevoegen niet meer hoeft.
Uit verschillende studies blijkt dat het
regelmatig eten van sjalotten de weerstand sterk verhoogt. Waarschijnlijk komt dit door de
aanwezigheid van vele micro-elementen in sjalotten, waaronder selenium. Selenium is een
belangrijk mineraal voor het immuunsysteem en komt steeds minder in onze voeding voor
vanwege de huidige landbouwmethoden.
Ook is onderzoek gedaan naar de geneeskrachtige eigenschappen van de sjalot. Door de
zwavelhoudende en vluchtige oliën verbetert de darmflora aanzienlijk en bevordert het de
spijsvertering. Verder bevat de sjalot een zeer hoge concentratie aan flavonoïden (een
speciale geneeskrachtige anti-oxidanten groep).
Kiemgroenten
Kiemen zijn de jonge, groene plantjes die
ontspruiten uit de zaden van bijna iedere levende vegetatie waarin ze voorkomen. Dit zijn
onder meer noten, zaden, pitten, granen, bonen, peulvruchten en diverse soorten grassen
als gerstegras en tarwegras.
Kiemgroenten bevatten grote hoeveelheden anti-oxidanten
die de vrije radicalen in ons lichaam onschadelijk maken. Vrije radicalen
zijn stoffen die in het lichaam worden aangemaakt en hier de celweefsels beschadigen en
het verouderingsproces versnellen.
Ook zijn kiemgroenten
een goede bron van veel vitaminen en mineralen, van eiwitten, enzymen, vezels
en de nucleïnezuren DNA en RNA. (die onder meer nodig zijn voor celgroei en herstel).
Wetenschappelijk onderzoek heeft aangetoond dat door het ontkiemen de hoeveelheid enzymen,
eiwitten, mineralen en nucleïnezuren aanzienlijk toenemen ten opzichte van de
oorspronkelijke zaden.
Het kiemproces zorg er ook voor dat het zaadje wordt ‘voorverteerd’, waardoor na
het eten van het ontkiemde plantje de vertering en de opname van voedingsstoffen in het
lichaam wordt vergemakkelijkt. De kans op allergieën wordt hierdoor verminderd.
Kiemgroenten ondersteunen dus de spijsvertering en zorgen er voor dat de juiste zuurgraad
in het lichaam bereikt wordt of behouden blijft. Daarnaast versterken ze ook het
immuunsysteem waardoor de kans op griep verminderd.
Kiemgroenten zijn verkrijgbaar bij groenteboeren, supermarkten en natuurwinkels. Er zijn
diverse soorten kiemgroenten. Vel meer over kiemgroenten elders op onze site.
Geneeskrachtige effecten van
specifieke voedingsmiddelen
Hieronder leest u van enkele specifieke
voedingsmiddelen hun geneeskrachtige werkingen.
Gember
Gember is een krachtig middel tegen ontstekingen en een antioxidant die effectiever is dan
vitamine E. Neem bij voorkeur verse gemberwortel. Gemberpoeder kan bij sommige mensen
ontstekingsreacties versterken. Tip: trek een plakje verse gemberwortel mee met groene
thee voor een weerstandverhogende drank bij dreigende griep.
Kurkuma
Kurkuma (plant uit de gember familie; Zingiberaceae)is een helder okergeel kleurige poeder
(ook wel geelwortel genoemd) dat wordt verkregen door de gedroogde wortelstok van de plant
Curcuma longa te vermalen. Hoewel de biobeschikbaarheid van curcumine betrekkelijk laag
is, kan deze aanzienlijk worden verhoogd door peper. Elke dag een theelepel kurkuma in de
saladedressing, in de soep, vermengd door een eigengemaakt vegetarische paté (humus,
linzen, tofuspread), door de zilvervliesrijst of wilde rijst is een snelle en goedkope
manier om zoveel mogelijk kurkuma te eten.
Groene Japanse thee
In tegenstelling tot zwarte thee bevat groene thee grote hoeveelheden catechinen, stoffen
die allerlei ontstekingsremmende en weerstandverhogende eigenschappen hebben. Om zo veel
mogelijk baat te hebben van deze stoffen is de groene thee uit Japan beter dan die uit
China. Laat de thee 8 tot 10 minuten trekken, zodat de stoffen goed aan het theewater
worden afgestaan. Drink altijd vers gezette thee (dus niet uit een thermoskanfles) en
spreid de drie kopjes over de dag. Groene thee bevat diverse catechinen (flavonolen),
waaronder EGCG (epigallocathechinegallaat), de stof met de grootste ontstekingsremmende
eigenschappen. Het hoogste gehalte aan EGCG zijn de groene thee soorten uit Japan
namelijk; sencha-uchiyama en Gyokuro.
Frambozen, aardbeien, cranberries (vossebessen), blauwe bessen
Klein fruit vormt een belangrijke bron van polyfenolen: ellaginezuur, anthocyanidinen en
proanthocyanidinen. Cranberry’s kunnen beter in de gedroogde vorm worden
gegeten.Frambozen en bramen bevatten 22 mg Ellaginezuur per 150 gram, Aardbeien 9 mg
Ellaginezuur per 150 gram, Cranberry’s 1,8 mg Ellaginezuur per 150 gram.
Proanthocyanidinen (mg/100 gram): cranberry ( 418 gram), wilde blauwe bes (329 gram),
aardbei (145 gram), appel met schil (red delicious) (128 gram), druif (81 gram), framboos
(30 gram)
Citrusvruchten (grapefruit, citroen,
mandarijn)
Citrusvruchten spelen een essentiële rol (ongeveer 60 verschillende polyfenolen,
terpenen) en kunnen andere fytochemische stoffen in de voeding versterken. Ananas
(bromelaine) en papaja De immuunrespons tegen virussen kan door bromelaïne, een stof in
ananas, ondersteunt worden. Zowel bromelaïne als papaïne uit papaja kunnen de
biosynthese van bepaalde cytokines in monocyten induceren. Onder meer tumor necrosis
factor alpha (TNF-alpha), interleukine- 1 -beta (IL- 1 -beta) en interleukine-6 (IL-6)
kunnen onder invloed van bromelaïne en papaïne toenemen.
Druiven (resveratrol)
Resveratrol maar ook een stof die daar op lijkt zoals quercitine (uien) zijn krachtige
stimulatoren wat betreft weerstand en remmende werking bij ontstekingen.
Granaatappelsap
Granaatappelsap wordt in de Perzische geneeskunde al duizenden jaren toegepast. Zijn
ontstekingsremmende werking en kwaliteit als antioxidant is reeds eerder aangetoond.
Omega 3 vetzuren Vette vis (sardines,
makreel, zalm, regenboog forel, haring).
Neem ongerookte vis. Kies bij voorkeur roze (pink) zalm of zalm uit de Stille Oceaan.
Vermijd Atlantische zalm vanwege de hoge gehaltes aan zware metalen en PCB’s. nog
mere omega 3 vetzuren bronnen zijn; verse walnoten (biologische), walnotenolie
(koudgeperst in donkere fles), lijnzaad (biologische), lijnzaadolie (koudgeperst in
donkere fles).
Maar ook andere typen vetzuren voor de bescherming en goede opbouw van de slijmvliezen
zijn belangrijk, zoals: GLA (gamma-linoleenzuur), Perilla olie en Borageolie.
Knoflook
Knoflook en zijn verwanten van de Allium-familie (ui, prei, sjalot, bieslook) remmen de
ontwikkeling van ontstekingen af. De stoffen komen vrij bij het pletten van de groenten.
Vers geplette of uitgeknepen knoflook is verreweg de beste bron en verdient de voorkeur
boven supplementen. Koolsoorten (Brassica) Kool is een plantenfamilie die
kenmerkend is voor de kruisbloemigen. Dit slaat op het feit dat de bloembladen in een
kruisvorm staan. Positieve effect op de weerstand worden veroorzaakt door hoge
concentraties aan glucosinolaten.
- Spruitjes (237 mg per 100 gram glucosinolaten)
- Boerenkool (101 per 100 gram glucosinolaten)
- Sluitkool (zij danken hun naam aan hun gesloten vorm); witte kool, rode kool, savooie
kool (65 mg per 100 gram glucosinolaten)
- Broccoli (62 mg per 100 gram glucosinolaten)
- Bloemkool (43 mg per 100 gram glucosinolaten)
- Paksoi (54 mg per 100 gram glucosinolaten)
- Chinese kool ( 21 mg per 100 gram glucosinolaten)
Het belang van de fytochemische stof glucosinolaten schuilt niet in hun rechtstreekse
werking, maar in hun eigenschap om twee soorten stoffen vrij te maken namelijk
isothiocyanaten en indolen. Om van deze twee stoffen ten volle te kunnen profiteren van
hun ontstekingsremmende en griepwerende vermogen is het wel noodzakelijk om de groenten
kort te koken (bij voorkeur stomen) en goed te kauwen.
Eetbare paddestoelen
In Japan maken shiitake, maitake, kawaratake en enokitake deel uit van de doodgewone
dagelijkse gerechten. Ze blijken polysacchartiden waaronder lentiaan te bevatten die een
rechtstreeks stimulerend effect te hebben op het immuunsysteem.
Shii-take is een interferon-inducerend, immuunmodulerend paddestoel en wordt aangeraden
bij een verzwakking van het antivirale deel van het immuunsysteem.
Bèta 1,3 Glucans
In de jaren veertig ontdekten wetenschappers dat bepaalde gistextracten bestanddelen
bevatten die het immuunsysteem activeren. In 1960 stelde men aan de Tulane University vast
dat de stof bèta 1,3 glucan uit gist voor deze werking verantwoordelijk is. Hedendaags
onderzoek aan de Harvard Medical School toont aan dat naast bèta 1,3 glucan ook bèta 1,6
glucan immuunsysteem ondersteunende eigenschappen heeft. Beide stoffen worden in de
celwanden van gist aangetroffen, in het bijzonder in Saccharomyces cerevisiae (biergist).
Glucanen komen in vrijwel alle planten voor en bestaan uit simpele, uit glucose opgebouwde
moleculen. Zij behoren tot de meest verbreide en oudste immuunsysteem versterkende stoffen
in de natuur. Andere rijke bronnen van bèta 1,3 glucan zijn de Oosterse paddestoelen
Reishi, Shiitake en Maitake. Deze bevatten echter te weinig glucanen om de immuunsysteem
versterkende eigenschappen volledig te verklaren. Andere bestanddelen in deze paddestoelen
zijn mede verantwoordelijk voor de gezondheidsondersteunende werking.
Het voornaamste effect van bèta 1,3 glucan is het activeren van de macrofagen en
neutrofielen. De celwanden van macrofagen bezitten celreptoren voor bèta 1,3 glucan.
Macrofagen zijn witte bloedcellen die tot de eerste verdedigingslinie van het
immuunsysteem gerekend worden. Ze zijn verantwoordelijk voor het opsporen en onschadelijk
maken van bacteriën, virussen, schimmels, straling, parasieten en ook kankercellen.
Macrofagen zijn, door de productie van cytokinen, interleukinen en interferon, eveneens
verantwoordelijk voor het in gang zetten van kettingreacties die het hele immuunsysteem
beïnvloeden; activeren, mobiliseren, vermenigvuldigen en door het aanmaken van
antistoffen.
Bèta 1,3 glucan kan niet alleen worden ingezet bij acute blootstelling aan belastende
factoren zoals micro-organismen en straling, maar ook in perioden waarbij het
immuunsysteem onderdrukt is zoals tijdens stress, depressiviteit en overmatige
lichamelijke inspanning, zoals (top)sport.
Zeewieren
Zeewieren zoals nori, kombu, wakame, arame en dulse bevatten stoffen die een ontstekings-
en weerstandverhogende werking hebben: Fucoidan, een stof die in kombu en wakame
stimuleert de immuuncellen waaronder de Natural Killer-cellen. De stof fucostanthine, de
bruine kleurstof in een aantal zeewieren, is een carotenoïde, van dezelfde familie als
lycopeen in tomaten die zeer effectief is als beschermer van de weerstand. Nori is een van
de uiterst zeldzame plantaardige stoffen die omega-3 vetzuren bevatten met lange ketens.
Vitamine D
Een bron van vitamine D kan het gedoseerd zonnen zijn, evenals levensmiddelen met veel
vitamine D zoals levertraan en vette vis.
Zink
Het mineraal zink is via allerlei enzymsystemen betrokken bij het remmen van ontstekingen
en infecties. Rijk aan zink zijn o.a. volle granen, noten, zaden, gevogelte, vis, schaal-
en schelpdieren, cottage cheese en ei.
Selenium
Selenium stimuleert de immuuncellen, met name de Natural Killer-cellen en versterk het
effect van antioxidanten. Het mineraal zit in biologisch verbouwde planten en granen, vis,
schaaldieren en orgaanvlees.
Probiotica
De ‘vriendelijke’ darmbacteriën,
spelen een belangrijke rol in de stimulatie van het immuniteitssysteem. Natuurlijke
bronnen van probiotica zijn yoghurt geënt met bacterieculturen, kefir en op natuurlijke
wijze gefermenteerde zuurkool. Sommige voedingsmiddelen bevatten prebiotica, voedsel dat
de groei van probiotische bacteriën bevordert: knoflook, uien, bananen, tomaten en
asperges.
Commentaar NDN
Als goede voorbereiding op de Nieuwe Influenza A (H1N1) of andere varianten raden we u aan
deze zomer zich te buiten te gaan aan salvestrolen (verse biologische groenten en fruit)
omdat deze tijd van het jaar voedingsmiddelen hier rijk aan zijn. Daarnaast is het opdoen
van voldoende vitamine D ook van belang. Een gewaarschuwd mens eet groenten -in het
bijzonder kiemgroenten- en fruit voor twéé.
Literatuur en links:
Zie ook het artikel Koorts kan
helend zijn
Medisch onderzoeksjournaliste Désirée Röver geeft uitleg waarom het vaccinatie
programma rond de Mexicaanse griep juist een gevaar voor de volksgezondheid is. Lees meer
op: nadelen
van vaccinatie
De bijwerkingen van vaccins zijn autisme, dyslexie, hersenletsel,
ontwikkelingsstoornissen, epilepsie, ADD, ADHD, wiegendood, allergieën, kanker, astma,
diabetes, obesitas, etc. Vaccins bevatten giftige stoffen zoals aluminium, kwik,
formaldehyde, antivries, methanol, latex, MSG, dierlijk weefsel en bloed, geaborteerd
foetus weefsel, dierlijke proteïnes, dierlijke virussen, bacteriën, etc. Thimerosal, een
conserveringsmiddel op basis van kwik, wordt sinds de jaren '30 in vaccins gebruikt. Kwik
is een zwaar neurologisch gif dat in is verband gebracht met vele neurologische
stoornissen, zoals autisme en de ziekte van Alzheimer. Lees meer op: thimerosal
Daarnaast bevatten vaccins aluminium, een ander neurologisch gif. Aluminium krijgt bijna
geen media aandacht waardoor ouders niet beseffen dat dit ook een zeer groot
gezondheidsrisico is. Volgens de overheid zijn vaccins volkomen veilig. Maar is dat wel
zo? Het wordt weerlegd door medische studies en statistieken. Lees meer op: schadelijkheid van vaccins
(C) Natuurdietisten
